مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری فصلنامه زمین شناسی ایران 1735-7128 19 74 2025 7 7 Selection of Appropriate Zones for Hydraulic Fracturing Operations in the Ilam and Sarvak Formations of an Oil Well in the Southwestern Oil Fields of Iran انتخاب زون مناسب برای عملیات شکافت هیدرولیکی در سازندهای ایلام و سروک در یکی از چاه¬های نفتی میادین جنوب غربی ایران 23 37 fa مهران کلهری گروه پژوهشی زمین‌شناسی نفت پژوهشکده علوم پایه کاربردی سجاد قره چلو سپیده یاسمی خیابانی 2025 4 9 <p>Hydraulic fracturing is one of the most widely used well stimulation methods in oil and gas reservoirs worldwide. Economically, selecting the appropriate zone for hydraulic fracturing operations is highly critical. Geomechanical parameters play a significant and influential role in identifying candidate zones. Among the most important geomechanical parameters are the magnitude and orientation of the minimum horizontal stress and the rock mechanical properties of the formation. In this study, the process of zonation and selecting the optimal zone is investigated using stress zone identification based on minimum horizontal stress, rock mechanical zonation based on rock mechanical parameters, and integrating these results with acceptable thresholds for porosity and permeability. First, rock mechanical parameters such as Young’s modulus, Poisson’s ratio, Uniaxial Compressive Strength, fracture toughness, and rock brittleness index were extracted from well logs using various empirical correlations. Hierarchical clustering, as an unsupervised machine learning method, was then applied to these data, resulting in six clusters. Based on these clusters, the reservoir interval was divided into 13 zones labeled A to M. By calculating the principal stresses and pore pressure, the minimum horizontal stress was used to determine stress zones bounded by stress barriers, identifying six stress zones within the studied interval in the well. Finally, by analyzing and integrating the results of rock mechanical zonation, stress zonation, and reservoir parameters (porosity and permeability), appropriate zones for hydraulic fracturing were selected. Stress zones 6, 3, and 5 were identified as the most suitable zones for hydraulic fracturing operations.</p> <p>شکاف هیدرولیکی یکی از روش¬های انگیزش چاه است که به&zwnj;صورت گسترده در مخازن نفتی و گازی دنیا در حال انجام می¬باشد. انتخاب زون مناسب برای عملیات شکاف هیدرولیکی از نظر اقتصادی بسیار کلیدی است. پارامترهای ژئومکانیکی در انتخاب زون&zwnj;های کاندید بسیار مؤثر و پر اهمیت می&zwnj;باشند. از جمله مهم&zwnj;ترین پارامترهای ژئومکانیکی می&zwnj;توان به اندازه و جهت&zwnj;یابی تنش افقی مینیمم و خواص مکانیک سنگی سازند اشاره کرد. در این مطالعه، چگونگی زون بندی و انتخاب زون مناسب، با استفاده از تعیین زون&zwnj;های تنشی از تنش افقی مینیمم، تعیین زون&zwnj;های مکانیک سنگی با استفاده از پارامترهای مکانیک سنگی و با تلفیق این نتایج با حد برش&lrm;های مجاز برای تخلخل و تروایی مورد بررسی قرار گرفته است. ابتدا، پارامترهای مکانیک سنگی شامل مدول یانگ، نسبت پواسون، مقاومت فشاری تک محوری، چقرمگی شکست، و اندیس شکنندگی سنگ با استفاده از لاگ¬های چاه و با به&zwnj;کارگیری روابط تجربی مختلف استخراج شده¬اند. با اعمال روش خوشه&zwnj;بندی سلسله مراتبی به&zwnj;عنوان یکی از روش¬های یادگیری بدون نظارت یادگیری ماشین بر روی این داده¬ها، شش خوشه تعیین شده¬اند که با استفاده از این خوشه¬ها بازه مخزنی به 13 زونA تا M تقسیم&zwnj;بندی شده است. با محاسبه مقادیر تنش¬های اصلی و فشار منفذی، از تنش افقی مینیمم برای تعیین زون¬های تنشی که با موانع تنشی محدود شده¬اند استفاده شده است که برای بازه مورد مطالعه در چاه شش زون تنشی مشخص شده است. با بررسی و تلفیق نتایج زون بندی مکانیک سنگی، زون¬های تنشی و پارامترهای مخزنی تخلخل و تروایی به انتخاب زون¬های مناسب برای شکاف هیدرولیکی پرداخته شده است که زون&zwnj;های تنشی شش، سه، و پنج به&zwnj;عنوان مناسب&zwnj;ترین زون&lrm;&zwnj;ها انتخاب شده&zwnj;اند.</p>

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/51155